Voorgekookt

Deze tekst verscheen in iets (door mijzelf) ingekorte versie  de NRC next van 20 januari.

“Hoewel de verkoop van kookboeken blijft stijgen, neemt ook het aantal verkochte kant- en klaarmaaltijden toe. Zelf elke dag lekker en gezond koken is, zo schreef Maartje Somers in de NRC-next van 16 januari, een onhaalbaar romantisch ideaal.

Toch kan het wel! Dat bewijzen ik en velen met mij elke dag. Een half uur in de keuken staan is al veel! Voer de volgende lifehacks in wordt een routinechef.

1) Eén keer inkopen. Elke managementguru zal het je vertellen: handelingen bundelen is efficienter. Ga op je vrije dag een half uurtje rustig zitten en zoek op internet (bijvoorbeeld www.voorgekookt.nl) of in analoge kookboeken 5 snelle recepten. Koop de ingredienten in één keer in en zet elke maaltijd in je agenda. Nooit meer ongeinspireerd en hongerig de supermarkt in.

2) Als je lifehack 1 onder de knie hebt, ga dan slim recepten combineren. De aardappels en bietjes die je op maandag extra kookte worden de haringsalade van dinsdag. Je hebt een koelkast niet alleen voor je bier en pizza’s.

3) Multitask. Maak als je uien staan te fruiten alvast even het kruidenmengsel van de curry van morgen. Of assembleer alvast de ovenschotel van morgen. Veel gerechten profiteren van een etmaal marineren.

4) Maak van koken een netwerkmoment. Kook samen met je partner, vrienden of een collega. Praat bij of brainstorm.

5) Zelf koken is cool, dus schep op. Knal je successen op facebook of hyves. Dat geeft een kick, en misschien steek je nog iemand aan ook met je kookkunsten.

6) Geen zin om te netwerken? Doe TV, radio, telefoon en tablet uit en gebruik je ‘verplichte’ kooktijd als moment van ontspanning en traning, Karate Kid style: Peel the potato, Daniel-san.  Focus alleen op het koken en voel de stress van je afvallen als schilletjes van de door jou geschilde aardappel.

En onthoud: eten moet je elke dag, dus je kan er net zo goed iets van maken.”

Men schijnt steeds meer kant en klare maaltijden op te warmen in plaats van zelf te koken, zo las ik maandag in NRCnext. En dat terwijl kant-en-klaar vaak afgestemd zijn op de gemiddelde smaak, en ook nog duur en saai zijn ook.

In bijna dezelfde tijd heb je eigen gerecht op tafel. Lekkerder, leuker en gezond!  Neem nou deze drie recepten uit mijn archief, 10 tot 15 minuten kooktijd.

Spinaziepannenkoek

Uiensoep

Pasta met drie soorten noten

Een leuk kadootje van een collega van mijn vrouw, ingevlogen uit Japan. Kitkat met witte chocolade EN groene thee. Smullen. Volgende week een zoet recep met groene thee: matcha ijs.

Boerenkool lijkt typisch Nederlands. Maar toch zijn we niet de enige die deze kool eten. In Ierland hebben ze precies dezelfde stamppot, en in Portugal doen ze het in de soep.

Er zijn veel recepten voor deze soep op internet, allemaal net anders. Uiteindelijk heb ik geprobeerd de soep die ik zelf in Portugal at te reconstrueren.

Doe een uitje, een geschilde en gedobbelsteende aardappel, wat boerenkool in reepjes en een teen knoflook in een pannetje water, zout erbij. 20 minuten koken, de aardappel prakken met een vork. Op smaak maken met peper en een scheut olijfolie.

Toast een boterham in wat olijfolie in de koekenpan voor erbij. Liefst zo’n mooi grof gesneden stuk portugees brood, pão alentejano. Maar waar vind je die in Nederland.

Het heeft weer gevroren, en de boerenkool is dus “rijp”. We hebben hem eerst maar geprobeerd in de stamppot, met wat boter en azijn. Ik moet zeggen dat boerenkool uit eigen tuin toch echt lekkerder is dan uit het koelvak of de vriezer. Iets zachter, smeuiger.

En een lastig gewas was het niet: plantjes gekocht, gepoot, de slakken moesten er niks van hebben.

En voor wie de stamppot snel verveelt kook ik volgende weken buitenlandse recepten voor. Want boerenkool lijkt typisch Nederlands, maar ook in Portugal en Amerika wordt ermee gekookt.

In onze moestuin hebben we met verbazend weinig moeite een paar flinke spruitenplanten groot gekregen. Vandaag ons eerst eigen spruitjesmaal. Een favoriet:

Aardappels koken, en de spruiten schoonmaken en 7 minuutjes koken in kokend water. Bak een uitje, en voeg een half blikje limabonen toe. Pel walnoten of koop een zakje kant en klaar gepelde, doe die en de spruiten erbij, met klontje boter. Even flink roerbakken, scheutje port, peper, zout. Herfstig!

Het is herfst, en de politieke sfeer is er ook naar: spruitjeslucht.

Een paar tips:
kook de spruitjes 10 minuten in al kokend water. Dan houden ze een bite. Ik verwerk ze daarna graag verder: roerbakken met curry, in een hartige taart, of hier met kastanjes.

De kastanjes waren al gepoft, meegebracht uit Frankrijk. Dus uitje bakken, kastanjes en spruitjes erbij, flinke scheut rode wijn, even stoven, en opdienen.

Als je zelf kastanjes raapte: even inkerven, in de oven poffen op 220 graden, 10 tot 15 minuten. Dan pellen en verwerken als hierboven.

We hebben een klein appelboompje in de moestuin, maar toch kwamen er een paar flinke emmers appels af. En wat doe je daarmee? Appeltaart bakken natuurlijk.

Appeltaart wordt eigenlijk gemaakt zonder ei:
300 gr. zelfrijzend bakmeel;
175 gr. margarine;
150 gr. basterdsuiker.

Kneden, vorm bekleden met dat deeg. Appels schillen en klein snijden, suiker en kaneel erbij, rozijntjes.
Vaak wordt appeltaart een beetje soggy, dat kun je voorkomen door wat amandelspijs, custardpoeder of minder lekker, paneermeel op de bodem gieten, voor je de appel erin stort.

Dan 60-75 minuten bakken op 175 graden.

Laat in de zomer hebben we nog paksoi in de tuin gezaaid. En die deed het behoorlijk goed. Er was zo veel, dat we besloten het in te maken in de vorm van kimchi.

Over kimchi heb ik al vaker geschreven. Het is het best te omschrijven als koreaanse zuurkool: het is gefermenteerde kool, net als onze zuurkool, maar dan met knoflook, gember, en pepers.

Het proces is niet superingewikkeld: de kool 8-24 uur in zout water leggen, afspoelen en in een kom mengen met de gember en knoflook. Bord met gewicht erop, want het moet allemaal zuurstofloos fermenteren: een dag of twee.

Onze eerste batch was te zout, de tweede al veel beter. Dat kwam vast mede omdat we een zuurkoolpot op de kop wisten te tikken, met bijbehorende stenen gewichten.

Recept geven is lastig: veel recepten gaan uit van “een stronk kool” etc. Ga af op je gevoel en smaak!

Bij onze moestuin kregen we een 10 jaar oude goudreinet-boom. Lekker! Er kwam flink wat vanaf voor een boompje van nog geen 2.5 meter: toch wel twee flinke emmers.

Het overgrote deel eindigt in de apple crumble: appels kleinsnijden, kaneel en suiker erop, heel los kruimeldeeg kneden van margarine:suiker: bloem = 1:1:2, en op 190 graden in de oven. Ongeveer drie kwartier: de appel moet moessig zijn, het deeg bruinend. Dan is de suiker wat knapperig.